Bloedkanker: wat is het en hoe vaak komt het voor?

© istock

Elk jaar krijgen ongeveer 68.200 Belgen kanker. Dat zijn gemiddeld 186 mensen per dag die een verschrikkelijke diagnose krijgen. 10% van alle vastgestelde kankers betreft een vorm van bloedkanker, een verzamelnaam voor alle soorten kankers die in het bloed, beenmerg of de lymfeklieren ontstaan.

Maar wat is dat nu precies bloedkanker? En hoe vaak komt het voor?

Wat is bloedkanker?

Zoals gezegd is het een overkoepelende term voor een hoeveelheid aan (sub)types die in vele variaties voorkomen. De meest voorkomende bloedkankers zijn leukemie, lymfeklierkanker en multipel myeloom. We lichten de verschillende types kort toe.

Leukemie

Dit type bloedkanker wordt veroorzaakt door een woekering van afwijkende witte bloedcellen (leukocyten) die zich in het beenmerg bevinden.

Men maakt een onderscheid tussen acute en chronische leukemie. Het ziekteproces bij chronische leukemie verloopt trager dan bij acute leukemie. 

Leukemie komt over het algemeen meer voor bij mannen dan bij vrouwen. De leeftijd waarop leukemie gediagnosticeerd wordt, verschilt van variant tot variant.

Lymfeklierkanker of lymfoom

Lymfeklierkanker, wat eigenlijk een verzamelnaam is voor een veertigtal heel verschillende ziektes, ontstaat doordat een afwijkende lymfekliercel abnormaal groeit. Het is dus een type kanker dat begint in het lymfestelsel, wat een belangrijke rol speelt in de bescherming tegen ziekteverwekkers. Lymfomen worden opgedeeld twee grote groepen: Hodgkin lymfoom en non-Hodgkin lymfoom.

Het lymfestelsel bestaat uit lymfeweefsel en klieren die verbonden zijn door lymfevaten. Door die vaten stromen lymfocyten, witte bloedcellen. Wanneer die lymfocyten zich abnormaal gedragen en tumoren vormen in de lymfeklieren , is er sprake van lymfeklierkanker.

Lymfeklierkanker maakt ongeveer 6% uit van alle kankers in België. Hodgkin lymfomen treffen vooral jonge volwassenen. Bij non-Hodgkin lymfomen is de gemiddelde leeftijd van aanvang 60 jaar. Net als leukemie, komt lymfeklierkanker vaker voor bij mannen dan bij vrouwen.

Multipel myeloom

Dit wordt ook de ziekte van Kahler genoemd. Aan de basis van dit type kanker liggen plasmacellen, een soort witte bloedcellen, die zich ongecontroleerd vermenigvuldigen in het beenmerg.

De normale functie van de plasmacel is de productie van antistoffen die ons verdedigen tegen infectie. Wanneer die plasmacellen kankercellen worden, kunnen ze het lichaam niet langer optimaal beschermen.

Dit type bloedkanker komt vooral voor bij mensen die ouder zijn dan 60 jaar. Net als de andere vormen van bloedkanker treft het meer mannen dan vrouwen.

Hoe vaak komt bloedkanker voor?

Jaarlijks komen er in België ongeveer 6.500 nieuwe patiënten bij. Dat maakt van bloedkanker de vierde vaakst voorkomende doodsoorzaak door kanker bij zowel mannen en vrouwen.

Word jij of één van jouw naasten getroffen door bloedkanker? De diagnose kanker roept ongetwijfeld heftige emoties op en een moeilijke tijd breekt aan. De precieze behandeling is afhankelijk van het type bloedkanker, het stadium van de ziekte en de leeftijd en algemene gezondheidstoestand van de patiënt.

Door medische vooruitgang en nieuwe innovatieve behandelingen zijn 65% van de patiënten 5 jaar na de diagnose nog in leven. De precieze overlevingscijfers kunnen wel verschillen van type tot type. Ook de leeftijd van de patiënt speelt een rol.

Farmaceutische bedrijven stellen dagelijks alles in het werk om deze uitkomsten te verbeteren door levensreddende behandelingen te ontwikkelen.

Dit artikel (en video) kwam mede tot stand dankzij medewerking van Gilead Sciences Belgium BVBA.

Bron cijfers: Stichting Kankerregister (Cancer in an Ageing Population (Belgium 2004-2016); Haematological malignancies (2012))