Zona

Zona wordt ook wel gordelroos genoemd of herpes zoster in medische termen. Het is geen ernstige ziekte, maar de ziekte wordt wel als zeer hinderlijk ervaren. Zona is een zeer pijnlijke huidaandoening aan één kant van je lichaam. De huiduitslag wordt veroorzaakt door het waterpokkenvirus. Het virus dat de meeste mensen als kind al hebben gehad, kan lange tijd in een soort slaapstadium in je lichaam verkeren.

Het virus kan ineens actief worden, meestal wanneer je weerstand lager is. Op je lichaam ontstaat een rode en pijnlijke huiduitslag en jeukende blaasjes. Deze blaasjes zijn met vocht gevuld en vormen een soort gordel, vandaar ook de benaming gordelroos. Op de blaasjes komt uiteindelijk een korstje, waardoor er soms ook littekens ontstaan. Meestal komt zona voor bij ouderen mensen.

Oorzaak van Zona

Zona wordt dus veroorzaakt door het waterpokkenvirus. Ook al heb je de waterpokken in je jeugd al gehad, kan je het virus nog steeds bij je dragen in je lichaam. Als je weerstand achteruitgaat door bijvoorbeeld ouderdom of door het gebruik van medicijnen waardoor je afweersysteem niet meer zo goed werkt, kan het virus ineens weer actief worden. Zona ontstaat altijd aan één kant van je lichaam. Het virus zich verspreid door de zenuwbanen en bereikt zo de huid.

Hoe ziet zona eruit?

Vaak voel je je al ziek en koortsig, voordat er ook maar iets te zien is op je lichaam. Daarna kan je last krijgen van jeuk, tintelingen of pijn. Een paar dagen later komen er rode blaasjes op je lichaam die gevuld zijn met vocht. Het vocht van de blaasjes is besmettelijk voor andere mensen. Gedurende één à twee weken zal je last hebben van dit vocht en moet je rekening houden met eventueel besmettingsgevaar.

Als je nog nooit de waterpokken hebt gehad, maar wel in aanraking komt met het vocht uit de blaasjes, kan dit betekenen dat je alsnog last krijgt van waterpokken. Meestal bevinden de blaasjes zich rond de buik en taille. Wat later wordt het heldere vocht in de blaasjes troebel en gaat het etteren. Dit kan ook weer jeuk en pijn veroorzaken. Na 10 tot 14 dagen ontstaat er een korstje op de blaasjes en verdwijnen de blaasjes vanzelf.

Symptomen

Zona kan je herkennen aan de volgende symptomen:

  • Huiduitslag met blaasjes op één helft van het lichaam
  • Pijn en roodheid
  • Jeuk
  • Soms koorts

Besmetting

Zona is zeer besmettelijk. Kinderen en volwassenen die nog nooit het waterpokkenvirus hebben gehad, kunnen hier last van krijgen als ze besmet worden met zona. Zona is erg gevaarlijk voor zwangere vrouwen, pasgeboren baby´s en mensen met een afweerstoornis zoals HIV. Pas als er korstjes op de blaasjes zitten, zijn de blaasjes niet meer besmettelijk. Toch houdt dit niet meteen in dat je thuis moet blijven als je last hebt van zona.

Werk je in een instelling met baby´s of ernstig zieke patiënten? Dan wordt het wel afgeraden om naar je werk te gaan. In ieder ander geval kan je in overleg met je leidinggevende gewoon naar je werk gaan. Zorg ervoor dat de blaasjes goed afgedekt zijn, zodat er geen besmettingsgevaar is.

Zona bij kinderen

Ook bij kinderen kan zona voorkomen. Geen nood, ze mogen nog steeds naar het kinderdagverblijf of naar school gaan. Uiteraard is het wel belangrijk dit te laten weten aan de leidingevende van het verblijf of de school. Zo kunnen alle ouders op de hoogte gebracht worden en kan er tijdig ingegrepen worden wanneer bijvoorbeeld de waterpokken uitbreken. Wel zou ik met kinderen met zona niet op bezoek gaan bij de oma of opa mochten zij reeds iets kwetsbaarder zijn. En al zeker niet in een zorginstelling waar veel kwetsbare mensen zitten.

Onvoldoende weerstand

Jonge baby’s en kinderen hebben vaak nog niet voldoende weerstand op weten te bouwen waardoor een besmetting met Zona gemakkelijk kan lijden tot waterpokken. Indien een jong kind symptomen vertoond die waterpokken doen vermoeden dan is het goed je huisarts hiervan op de hoogte te brengen. Als het kind plotseling suf wordt, hoge koorts krijgt of vreemd gaat reageren dan dient direct medische hulp te worden ingeroepen.

Kan zona voorkomen worden?

Zona is lastig te voorkomen. Omdat je het waterpokkenvirus al in je lichaam hebt, bestaat er altijd de kans dat je zona krijgt.Je kan je wel inenten tegen het waterpokkenvirus. Er is ook een speciaal vaccin tegen zona, maar de werkzaamheid van dit vaccin neemt af naarmate je ouder wordt. En zona komt juist vaker voor bij ouderen, vandaar dat ouderen meestal niet ingeënt worden tegen zona.

Goede hygiëne is ook erg belangrijk om zona te voorkomen. Zeker als je al last hebt van zona is het belangrijk dat je niet constant in aanraking komt met het vocht uit de blaasjes, omdat er anders altijd gevaar op besmetting is. Daarom dien je de blaasjes af te dekken, zodat de kans op besmetting minimaal is.

Behandeling zona

Zona gaat vanzelf weer over. Nadat de korstjes verdwenen zijn, is de ziekte ook over. Wel kan je de ziekte daarna gewoon weer krijgen. De ziekte kent geen echte behandeling om de zona te laten verdwijnen. Wel kan het ongemak van de ziekte verzacht worden. Pijnstillers kunnen geslikt worden om de pijn te verzachten. Er zijn ook zalfjes en crème beschikbaar tegen de jeuk.