Hoe kan je de oorzaak van je kniepijn achterhalen?

Het soort kniepijn dat je ervaart, varieert naargelang de oorzaak van je pijn en kan ook samenhangen met je leeftijd.

Zo wordt chronische pijn vaak veroorzaakt door aandoeningen zoals artrose of reuma. Vooral oudere mensen kunnen hier last van ondervinden. De pijn is dan het ergst wanneer je ‘s ochtends opstaat of wanneer je een tijdje stil gezeten hebt. De knie voelt dan niet alleen pijnlijk, maar ook stijf aan.

Heb je eerder last van een plotse, scherpe kniepijn die soms wegtrekt en dan weer erger wordt? Dan kan een sportblessure, ontsteking of overbelasting aan de basis liggen. Vooral tijdens en na een lichamelijke inspanning wordt dan pijn ervaren.

Hoe stelt een huisarts de precieze oorzaak vast?

Het soort pijn en de intensiteit ervan zijn alvast twee belangrijke indicaties voor de precieze oorzaak. Natuurlijk kan ook je huisarts je helpen de oorzaak van je pijnlijke knie te achterhalen. Dit gebeurt in twee stappen:

1. Je arts zal je eerst en vooral vragen stellen over het ontstaan van je kniepijn en het verloop ervan. Misschien heb je de voorbije dagen bijvoorbeeld iets speciaals gedaan, wat de oorzaak van je pijn kan verklaren.
2. Vervolgens worden een aantal onderzoeken uitgevoerd. De arts zal bijvoorbeeld een bloedtest afnemen of een radiografie laten uitvoeren.

Bij die onderzoeken concentreert men zich niet alleen op de pijnlijke knie zelf, maar onder andere ook op de heup of de enkel. Soms is kniepijn namelijk terug te leiden tot problemen met andere gewrichten. Wanneer je bijvoorbeeld last van je heup hebt, zal je dit gewricht zo veel mogelijk proberen te ontlasten, waardoor er extra druk op je knieën terechtkomt.

Hoe wordt mijn kniepijn behandeld?

De behandelingsvorm die je dokter voorstelt, hangt logischerwijze af van de oorzaak van je pijn.

Bij chronische pijn, veroorzaakt door een aandoening zoals reuma of artritis, wordt vaak ontstekingsremmende en pijnstillende medicatie voorgeschreven. Soms is een chirurgische ingreep (bijvoorbeeld het plaatsen van een prothese) een oplossing.

Bij kniepijn uitgelokt door een blessure of een ander trauma, zal je arts je in de meeste gevallen aanraden om naar de kinesist te gaan, zodat je aangepaste oefeningen kunt doen.

Heb je last van kniepijn door overbelasting? Dan is rusten en je knie zo weinig mogelijk belasten meestal de oplossing. 

Het bericht Wat te doen bij een pijnlijke knie? verscheen eerst op Gezond.be.

Blessures

Ons kniegewricht is opgebouwd uit verschillende onderdelen en verbindt ons dijbeen met ons onderbeen. Aan de voorkant van ons kniegewricht zit de knieschijf, die zich in een net van pezen bevindt en aan ons scheenbeen gehecht is. Op het uiteinde van ons scheenbeen zitten twee halvemaanvormige stukken kraakbeen. Dat zijn onze menisci. Zij zorgen ervoor dat ons dij- en scheenbeen perfect in elkaar kunnen draaien. Om de meniscus stabieler en sterker te maken, is dit kraakbeen versterkt met gewrichtsbanden en kruisbanden.

Door een sportblessure kunnen één (of meerdere) onderdelen van onze knie beschadigd raken, met pijn en verminderde mobiliteit tot gevolg. Vaak voorkomende blessures zijn een gescheurde meniscus, een scheur in de voorste kruisband, een ontwrichte knieschijf of een scheur in de gewrichtsband. Knieblessures kunnen meestal niet met medicatie verholpen worden. Meestal moet herstel afgewacht worden, en raadt een kinesist aangepaste oefeningen aan. In het ergste geval is een operatie nodig.

Overbelasting

Wanneer je kniepijn hebt, kan de oorzaak ook afkomstig zijn van andere gewrichten, zoals de heup. Wanneer je heuppijn hebt, probeer je je heup namelijk zo veel mogelijk te ontlasten, waardoor je je knie en andere lichaamsdelen net meer belast, en overbelasting kan optreden.

Ziekte van Osgood-Schlatter

Wanneer jonge kinderen last hebben van kniepijn en dit niet onmiddellijk te wijten is aan een blessure, dan kan de ziekte van Osgood-Schlatter de oorzaak zijn. Dit is een ontstekingsletsel dat vooral voorkomt bij adolescenten die nog volop aan het groeien zijn en die intensieve sporten zoals voetbal, atletiek of basketbal beoefenen.

Bij de ziekte van Osgood-Schlatter groeit de tuberositas tibiae te snel. Dit is een beenderige uitstulping onder de knie die gevormd wordt uit kraakbeen en rond de leeftijd van 14 à 16 jaar wordt omgezet in echt bot. Wanneer deze uitstulping te snel groeit, is er een te grote trekkracht op het kraakbeen, waardoor letsels ontstaan. Gelukkig verdwijnen deze klachten meestal tegen het einde van de puberteit.

Artrose

Artrose komt dan weer vaker voor bij oudere mensen. Deze aandoening wordt ook wel gewrichtsslijtage genoemd. De naam spreekt voor zich: bij artrose verslijt het kraakbeen van onze gewrichten, totdat het uiteindelijk helemaal verdwijnt. Hierdoor krijgen onze gewrichten meer schokken te verwerken, en gaan onze botten uiteindelijk over elkaar schuren, wat voor pijn zorgt.

Ontstekingen

Kniepijn kan ook te wijten zijn aan een ontsteking van het kniegewricht. Hierbij raakt het gewrichtsvlies geïrriteerd en wordt in ons gewricht vocht opgestapeld, waardoor ons kraakbeen en zelfs onze botten beschadigd kunnen raken. Een gewrichtsontsteking kan allerlei verschillende oorzaken hebben, van een sportblessure tot een bacterie en stress.  

Het bericht Pijn in de knie? Dit zijn de mogelijke oorzaken verscheen eerst op Gezond.be.

Symptomen

Er kunnen zich verschillende symptomen voordoen. De knie kan opgezet zijn en de pijn kan onder andere gevoeld worden aan de voorkant van de knie, rond of achter de knieschijf. Soms is het lastig te zeggen waar de pijn precies zit of waar deze vandaan komt. Bij het doen van bepaalde activiteiten wordt de pijn erger of misschien juist wanneer je een langere tijd stil hebt gezeten. Het kan zijn dat je een schrapend of krakend gevoel en/of geluid hoort bij het bewegen van de knie.

Verschillende oorzaken

De oorzaken van niet-traumatische knieklachten lopen ontzettend uiteen. Daarom kan er niet precies gezegd worden wat de oorzaak van jouw klacht is. Hierbij is het goed om je klachten aan de huisarts voor te leggen, zodat de knie op een passende manier behandeld kan worden. Het kan zijn dat de klachten vanzelf weer overgaan. We geven een aantal voorbeelden van problemen en aandoeningen die in de knie kunnen voorkomen:

• Overbelasting: het teveel gebruiken van de knie, bijvoorbeeld bij bepaalde sporten. Hierbij is het belangrijk om een aantal weken rust te houden en de knie niet meer te belasten.
• Blessure aan de knie: bijvoorbeeld terugkerende blessures door het beoefenen van een bepaalde sport of bij zwakke kruisbanden.
• Problemen met de positie van de knie: dit kan te maken hebben met hoe de knie zich heeft ontwikkeld. Er kan bijvoorbeeld een gebrek aan evenwicht in de spieren rondom de knie zijn.
• Voetproblemen: een voorbeeld hiervan zijn platvoeten, hierbij staan de voeten iets naar binnen, waardoor (onbewust) met de knie gecompenseerd wordt.
• Verminderde spierkracht: hierdoor kunnen de beenspieren de spanning op de knieën niet goed opvangen.
• Slijmbeursontsteking van de knie (bursitis prepatellaris): bij deze aandoening is een er ontsteking ontstaan tussen de knieschijf en de huid, doordat de knie te veel is belast is. Bijvoorbeeld door overmatig sporten of te lang op de knieën zitten. Het is vrij onschuldig en gaat in de meeste gevallen vanzelf weer.
• Artrose: ook wel slijtage genoemd. Bij artrose is het kraakbaan in het gewricht aangetast en kan zelfs helemaal weg zijn. De klachten zijn meestal erger na een rustperiode en verminderd na wat beweging. Gon artrose is specifieke artrose van de knie en komt meestal voor op wat latere leeftijd. Soms kan de knie ook kraken. Er kan een ontstekingsremmer of pijnstiller voorgeschreven worden.
• Bakerse cyste: een goedaardige zwelling die te voelen is in de knieholte en kan ontstaan door problemen met het kniegewricht. Komt meestal voor in combinatie met artrose in de knie.
• Jicht: een ontsteking van één gewricht. De knie wordt dik, warm en rood. De aandoening ontstaat waarschijnlijk door een verhoogde concentratie van een urinezuur in het bloed. Als jicht in de familie voorkomt, is de kans dat jij het ook krijgt groter.

Wat te doen aan een zere knie?

Dit is natuurlijk geheel afhankelijk van de oorzaak. Ga daarom naar de huisarts voor meer informatie en een passende behandeling. Je kunt het volgende doen om als je knieklachten hebt:

• Blijf rustig in beweging. Helemaal stoppen met bewegen kan er juist voor zorgen dat het gewricht en de spieren stijf worden.
• Oefeningen doen in een warm bad om de spieren soepel en in conditie te houden.
• Forceer niets en vermijd het intensief gebruiken van de knie, vooral als de knie vast zit. Te veel pijn werkt averechts, doe daarom geen activiteiten die de pijn erger maken.
• Gebruik van bepaalde pijnstillers, zoals paracetamol of Ibuprofen (werkt ontstekingsremmend).
• Soms kunnen geschikte schoenen je ook van klachten afhelpen, zoals steunzolen of speciale hardloopschoenen. Deze ondersteunen je voeten beter.

Behandeling

Bij langdurige klachten is specifieke behandeling gewenst. Hierbij wordt meestal gekeken naar de onderliggende oorzaken van het probleem of de aandoening. In dit geval kan fysiotherapie goed helpen. Door het doen van oefeningen kunnen de spieren rondom de knie versterkt worden.

De fysiotherapeut zal de behandeling specifiek op jouw klachten afstemmen. Soms kan het tapen van de knieschijf verbetering bieden. Hierbij wordt speciale type over de knieschijf geplakt, om op deze manier de beweging van de knieschijf te veranderen. Een operatie wordt alleen uitgevoerd bij ernstige situaties. In sommige gevallen kan het zijn dat de huisarts je doorverwijst naar een (orthopedisch) chirurg.

Het bericht Knieproblemen bij volwassenen (niet na een ongeval) verscheen eerst op Gezond.be.

Verschil knieproblemen kinderen en volwassenen

Tot ongeveer achttien jaar oud spreken we van knieproblemen bij kinderen. Het verschil tussen de twee levensfases is dat kinderen nog in de groei zijn. Het kan daarom zijn dat een knieklacht zich voordoet voor of tijdens de groeispurt van het kind. Alle gewrichten, pezen en spieren en spieren zijn dan namelijk nog niet volledig volgroeid. Daarnaast doen ze vaak activiteiten die hun knie niet altijd aankan, omdat ze nog niet volledig volgroeid zijn. Bezoek bij twijfel of ernstige gevallen de huisarts. Deze zal een onderzoek doen en ook de heup en rug onderzoeken. In de meeste gevallen is het voldoende om rust te houden, maar in sommige gevallen wordt er doorverwezen voor een foto of scan.

Herkennen van een knieprobleem

Je kind kan klagen over pijn in de knie, maar het kan ook zijn dat je kind een raar loopje heeft of het been zelfs helemaal niet meer gebruikt of kan gebruiken. Het been of de knie kan een vreemde stand hebben of dikker zijn. Het kind kan de pijn gaan compenseren door een raar loopje aan te nemen, zodat diegene er minder pijn of last van heeft. Er kan ook sprake zijn van een krakende knie. Vraag in een dergelijk geval door waar de pijn precies vandaan komt en doe zelf een klein onderzoek. Vergelijk het linker- en rechterbeen met elkaar en bekijk of er verschil is in het lopen, bij buigen of strekken of dat de knie groter, dikker of rood is. Laat je kind hierbij zelf de bewegingen maken.

Soorten knieklachten

Er kunnen veel verschillende diagnosen gesteld worden voor een verklaring van klachten. Daarom is het lastig om te zeggen wat er precies met jouw kind aan de hand is. De meeste knieaandoeningen die voor kunnen komen zijn goedaardig en komen door overbelasting. Als er in het laatste geval rust wordt genomen, moeten de klachten vanzelf weer overgaan. Onderstaand een aantal voorbeelden van klachten en aandoeningen die bij kinderen kunnen voorkomen:

• O-benen: doen zich meestal voor bij kinderen tot twee jaar en dit corrigeert zich later in de groei.
• X-benen: kan voorkomen bij kinderen tussen de twee en zeven jaar oud, na het zevende jaar gaat dit meestal weer over en komen de benen weer in een rechte stand te staan.
• Groeipijn: komt veel voor bij kinderen die in de groei zijn. Dit gaat niet in combinatie met mank lopen en treedt bijna altijd op in allebei de benen. In de weken tot maanden daarna zullen de klachten verbeteren.
• Aspecifieke knieklachten: in dit geval is er geen duidelijk oorzaak te vinden. De symptomen komen niet overeen met symptomen van andere aandoeningen en op de foto is er geen afwijking te vinden. Deze klachten zijn geen gevolg van (verkeerde) lichaamsbeweging.
• Petello-femoraal pijnsydroom: deze term wordt gegeven aan alle klachten aan de voorkant van de knie, zonder dat er een duidelijke oorzaak is. De klachten treden meestal op bij belasting van de knie, zoals sporten, (trap)lopen of juist bij lang stilzitten.

Ziekte van Osgood-Schlatter

Deze aandoening komt vaak voor bij ouderen kinderen en jongeren die in de groeifase of groeispurt zitten, meestal in de leeftijd van dertien tot vijftien jaar. Hierbij zijn er klachten net onder de knieschijf, aan de voorkant van de knie (botrand onderbeen). Meestal is er sprake van klachten in één knie, maar het kan zijn dat er klachten zijn in beide knieën. De pijn trekt weg in een rustperiode en komt voor naar voren tijdens of na het sporten. Deze aandoening komt dan ook het meest voor bij jongeren die veel lopen en springen tijdens een bepaalde sport. Overleg met de huisarts als de klachten lang aanhouden of steeds weer terugkomen. Een gelijkwaardige aandoening is Sinding-larsen-Johansson-letsel, waarbij de klachten zich voordoen aan de onderkant van de knieschijf. Het kind is in dit geval rond de tien jaar oud.

Wat kun je zelf doen?

Houd er rekening mee dat kinderen nog in de groei zijn en dat de stand van de knieën en benen met de tijd verandert. Ter aanvulling zou je extra vitaminepillen kunnen geven om ervoor te zorgen dat ze alle voedingsstoffen binnen krijgen. Met name vitamine D is belangrijk ter bevordering van de botontwikkeling. Als een kind valt of de knie stoot, heeft de knie tijd nodig om te herstellen. Bij het fietsen kun je er eventueel op letten dat het been rechts is als het pedaal op de onderste stand is ingesteld. Het kan na verloop van tijd pijnklachten geven wanneer een been zich niet kan strekken tijdens het fietsen. Stel daarom het zadel goed af en zorg ervoor dat de fiets niet te zwaar fietst.

Het bericht Knieproblemen bij kinderen (niet na een ongeval) verscheen eerst op Gezond.be.