Hart- en vaatziekten

Een mens kan lijden aan diverse hart- en vaatziekten waarvan de meeste bekende zijn:

  • aderverkalking (ofwel Atheromatose of atherosclerose genoemd): afzetting van vetachtige stoffen in de slagaderwanden,
  • angina pectoris  een verminderde toevoer van bloed naar je hartspier, vaak doorvernauwde kransslagaders, met een drukkende pijn op je borst als gevolg,
  • nierschade,
  • een hartinfarct (ofwel een myocardinfarct): het afsterven van een gedeelte van je hartspier als gevolg van een onderbreking van de bloedtoevoer naar je hart door een vernauwing of blokkade van je kransslagaders,
  • een beroerte (ofwel cerebrovasculair accident, vaak afgekort als: CVA) een hersenbloeding of een herseninfarct als gevolg van een acute verstoring van de doorbloeding van de hersenen.

Risicofactoren voor hart- en vaatziekten

Risicofactoren voor het ontwikkelen van hart- en vaatziekten zullen je kans vergroten op het ontwikkelen van één of meerdere vernauwingen in je slagaders (ook wel aderverkalking genoemd), pijnklachten op je borst (ofwel angina pectoris), beschadigde nieren, een hartinfarct en een beroerte.

De meest belangrijke risicofactoren zijn:

  • je hebt al een hart- en vaatziekte (of heb hier eerder last van gehad);
  • je lijdt aan diabetes,
  • je lijdt aan reumatoïde artritis,
  • je nieren werken niet optimaal,
  • je hebt last van een te hoge bloeddruk,
  • je hebt een verhoogd cholesterolgehalte in je bloed,
  • een eerstelijns familielid (vader, moeder, broer of zus) heeft voor een leeftijd van 65 jaar een hart- of vaatziekte ontwikkeld,
  • roken (de meest essentiële risicofactor);
  • blootstelling aan veel spanningen en stress,
  • je beweegt niet voldoende (30 minuten per dag)
  • je drinkt (te) veel alcoholische drank,
  • je eet niet gezond.
  • overgewicht.

Naarmate je ouder wordt, zal eveneens de kans op hart- en vaatziekten toenemen. Deze kans zal echter nog groter zijn voor mannen dan voor vrouwen. Verder zal je kans op hart- en vaatziekten groter worden als je van Hindoestaans bent. Bepaalde factoren zullen een groter risico op hart- en vaatziekten vormen dan andere. Alle risicofactoren zullen echter elkaar versterken. Met andere woorden: hoe meer risicofactoren er aanwezig zijn, hoe groter de kans wordt dat je één of zelfs meerdere hart- en vaatziekten gaat ontwikkelen.

Risicoprofiel met betrekking tot hart- en vaatziekten

Alle risicofactoren bij elkaar worden ook wel aangeduid met de term risicoprofiel. Op basis van een dergelijk risicoprofiel kan een arts een inschatting maken of je daadwerkelijk een grotere kans hebt om hart- en vaatziekten te ontwikkelen. Bij sommige risicofactoren voor hart- en vaatziekten is het verstandig na te gaan of er nog meer factoren aanwezig zijn die mogelijk je risico zullen verhogen. Door dit in beeld te brengen kan tevens bepaald worden welke maatregelen je het beste kunt nemen de kans op hart- en vaatziekten te verkleinen. Enkele maatregelen die je kunt treffen zijn:

  • Rokers dienen te stoppen met roken,
  • Mensen met overgewicht dienen af te vallen,
  • Je dient een gezond eetpatroon aan te leren en je daar ook daadwerkelijk aan te houden,
  • Je dient elke dag voldoende lichaamsbeweging te nemen en je daar evenmin van af te wijken,
  • In overleg met je arts geneesmiddelen gaan gebruiken die de kans op hart- en vaatziekten nog meer verkleinen.

Aan de hand van je risicoprofiel kan worden geschat hoe groot de kans is dat je binnen tien jaar een hart- of vaatziekte ontwikkeld, of aan een hart- of vaatziekte zult komen te overlijden. Uiteraard dien je een dergelijke schatting niet te beschouwen als een vaststaand feit maar eerder als een richtlijn.

Wat als je risico is verhoogd?

Door de aanwezige risicofactoren te elimineren zal de kans op hart- en vaatziekten kleiner worden. Ook de kans dat je aan deze ziektes komt te overlijden zal daarmee fors worden verkleind. Uiteraard kun je de kans op hart- en vaatziekten nooit volledig wegnemen. Daarnaast kun je, ondanks het nemen van al deze maatregelen, toch nog een hart- of vaatziekte krijgen.

Op het moment dat je je risico op hart- en vaatziekten wilt verkleinen dan kan dat betekenen dat je je huidige manier van leven aan dient te passen, bijvoorbeeld door niet meer te roken, ongezond eten te laten staan en meer te bewegen. Dit is niet altijd even eenvoudig, maar je zult al snel merken dat je je door deze veranderde leefstijl al snel een stuk fitter en vitaler voelt. Het kan bovendien gebeuren dat je door deze maatregelen te treffen geen, of minder, bloeddrukverlagende- en/of cholesterolverlagende medicijnen (meer) nodig hebt.