Borderline symptomen

borderline-symptomen.jpg

Op het moment dat je lijdt aan een borderline persoonlijkheidsstoornis, vaak afgekort tot borderline, dan heb je te maken met veel instabiliteit in je leven. Veranderingen kunnen van het ene op het andere moment optreden, bijvoorbeeld in je gevoelens en je stemming, maar ook in relaties, je gedrag en/of je zelfbeeld. Dit soort veranderingen zijn typerend voor iemand die lijdt aan borderline.

Omgaan met veranderingen en tegenslagen

Een perfect leven waar niets in misgaat, is helaas niet voor de meeste mensen weggelegd. Iedereen heeft dan ook wel eens te maken met een tegenslag of een fikse ruzie met een persoon uit de directe omgeving. Als je lijdt aan borderline dan zijn dergelijke veranderingen, mislukkingen en conflicten vaker aan de orde van de dag. Mensen die lijden aan borderline reageren namelijk impulsief of erg enthousiast en kunnen eveneens dolblij zijn terwijl enige tijd later de situatie volledig is veranderd. Alles is in hun ogen anders gebleken dan zij in het begin hadden gedacht of gehoopt. Deze mensen lopen dan ook van tijd tot tijd vast in hun leven.

Symptomen en kenmerken van borderline

Het aantal mensen met borderline in ons land kan alleen maar worden geschat omdat een heleboel personen wel behandeld worden voor de bijkomende klachten, bijvoorbeeld een depressie of angst, terwijl kenmerken van borderline dikwijls niet worden herkend.

Borderline is een persoonlijkheidsstoornis die zich kenmerkt door instabiliteit en een groot aantal abrupte veranderingen in:

  • emoties,
  • stemmingen,
  • relaties,
  • gedrag,
  • zelfbeeld.

Iemand die lijdt aan borderline kan last hebben van meerdere klachten, zoals:

  • impulsief gedrag,
  • stemmingswisselingen,
  • in uiterste denken (alles of niets, zwart of wit),
  • extreme verlatingsangst,
  • automutilatie (bewuste zelfbeschadiging),
  • problemen met de eigen identiteit,
  • psychose,
  • geen aandacht hebben voor de omgeving (dissociatie).
Borderline
Klacht Uitingsvorm
Impulsief gedrag
    • halsoverkop een nieuwe relatie beginnen,
    • na het zien van een leuke vacature abrupt een andere baan kiezen.

Dit alles gebeurt zonder over de gevolgen goed te hebben nagedachten.

    • geen maat kunnen houden (smijten met geld, eetstoornissen of veel wisselende sekspartners),
    • woede-uitbarstingen.
Stemmingswisselingen
    • omslag van somber en angstig naar gespannen opgewonden of omgekeerd,
    • overgevoelige reactie op uitspraken en gebeurtenissen.

Een onschuldige opmerking kan een woede-uitbarsting uitlokken die kort daarop verandert in een vrolijke bui, alsof er niets is voorgevallen.

In uitersten denken Er wordt gedacht in uitersten:
    • zwart en wit,
    • alles of niets,
    • goed en slecht,
    • mooi en lelijk,

zonder tussenweg. Een persoon kan geweldig leuk of vreselijk zijn. Deze mening kan echter in korte tijd volledig veranderen.

Extreme verlatingsangst Er is zowel een behoefte als een angst voor intieme relaties. Dit uit zich in:
    • een extreme verlatingsangst,
    • steeds weer op de proef stellen van mensen,
    • neutrale acties of uitspraken worden als een persoonlijke afwijzing gezien,
    • gemakkelijk contact leggen maar erg hooggespannen verwachtingen hebben waar niemand aan kan voldoen,
    • alleen zijn is meestal erg moeilijk en voor paniek zorgen,
    • opeisen van alle aandacht en liefde,
    • relaties zijn dikwijls heftig maar kortstondig.
Automutilatie
    • zichzelf krassen met scherpe objecten,
    • zichzelf branden met een sigaret,
    • gedachten over of pogingen tot zelfdoding.
Identiteitsproblemen
    • vaak zelfvertrouwen,
    • een negatief zelfbeeld,
    • overgevoelig voor (vermeende) kritiek,
    • er zijn twijfels over de aanpak en het levensdoel.
Psychose Momenten van vervreemding uiten zich in:
    • een gevoel van ergens niet echt te zijn,
    • een sterk (beangstigend) gevoel van innerlijke leegte,
    • soms niet weten wat er gebeurd is (een gat in het geheugen).
Dissociatie Soms zijn er psychotische verschijnselen, zoals:
    • in de war raken,
    • achterdochtig zijn,
    • stemmen horen.

Dergelijk verschijnselen kunnen een paar uren of dagen aanhouden.

Als iemand borderline heeft dan is deze persoon in de regel spontaan en kan eenvoudig contact maken. Hierdoor hebben zij veel succes, zijn ze aantrekkelijk en komen ze sociaal over. De onderliggende angsten blijven echter verborgen. Bovendien gaat borderline dikwijls samen met andere psychische problemen, zoals depressiviteit, angsten, eetstoornissen, posttraumatische stress of drugs- en alcoholverslavingen. Door de aanwezigheid van deze andere problemen is het vaak lastig om borderline te diagnosticeren.

In het gros van de gevallen zal borderline langzaam tot uiting komen. Dat gebeurt doorgaans tussen het zeventiende- en vijfentwintigste levensjaar. Tijdens deze levensfase zullen mensen namelijk zelfstandig worden, met een heleboel nieuwe contacten. Iemand die lijdt aan borderline zal echter veel problemen ondervinden met het opbouwen van stabiele relaties. Daarnaast zullen heftige gevoelens en snelle veranderingen eveneens bij deze periode in het leven horen. Borderline zal als gevolg daarvan lastig te herkennen zijn.