Chroomtekort: Symptomen, oorzaken en behandeling

chroomtekort-symptomen-oorzaken-behandeling.jpg

Chroom of chromium is een chemisch element dat zich in verschillende vormen voordoet. Het is belangrijk voor de werking van insuline in het lichaam, zowel voor diabetespatiënten als voor mensen die geen diabetes hebben

We geven je in dit artikel uitleg over de symptomen van een tekort aan chroom, de mogelijke oorzaken hiervan en de behandeling. Ook lees je hier welke voeding je dagelijks moet nuttigen om genoeg chroom binnen te krijgen. 

Wat is chroom?

Chroom behoort tot de mineralen die we via onze voeding moeten binnenkrijgen om ons lichaam gezond te houden. Het is een chemisch element dat in verschillende vormen kan voorkomen. Chroom heeft vooral invloed op de werking van insuline en de bloedsuikerspiegel. Het effect ervan is echter onvoldoende wetenschappelijk bewezen, maar het staat wel vast dat ons lichaam chroom nodig heeft. Ook bij de vetstofwisseling speelt dit mineraal een rol. 

De functies van chroom

Dit zijn de belangrijkste functies van chroom voor het menselijk lichaam:​​

De werking van insuline en invloed op de bloedsuikerspiegel

Zoals hierboven vermeld, heeft chromium invloed op de werking van insuline en op je bloedsuikerspiegel. Het is echter nog niet wetenschappelijk aangetoond welke effecten chroom daarop precies heeft. Het is wel zo dat ons lichaam chroom nodig heeft voor een optimale gezondheid.

Minder gewichtstoename

Sommige mensen zeggen er baat bij te hebben chroomsupplementen te nemen. Hierdoor zouden ze minder aankomen en minder vet opslaan in hun lichaam. Of dat ook echt werkt, is nog niet via wetenschappelijk onderzoek bewezen. We kunnen dus niet aannemen dat chroom de eetlust vermindert. Wel zouden we kunnen denken dat wanneer je bloedsuikerspiegel stabiel is, je minder ‘eetbuien’ krijgt en dus minder aankomt, maar ook dat is niet wetenschappelijk bewezen

Beter energieniveau en gezond metabolisme

Sporters moeten vaak meer mineralen en vitaminen binnen krijgen om hun lichaam te laten herstellen na het trainen. Chroom zou een positief effect hebben op het energieniveau en op het metabolisme. Vandaar dat het mineraal ook vaak voorkomt in voedingssupplementen voor sporters.​

Verminderde kans op diabetes en bijbehorende klachten

Omdat sommige onderzoeken beweren dat chroom de bloedsuikerspiegel onder controle zou houden, kan dit de kans op diabetes verlagen. Hiermee verlaag je dus ook je kans op bijvoorbeeld glaucoom of andere aandoeningen die veroorzaakt kunnen worden door diabetes. Natuurlijk hebben ook nog andere factoren een invloed op diabetes en andere aandoeningen.

Minder kans op acne

Chroom kan indirect ook je kans op acne verlagen. Er zijn aanwijzingen dat je bloedsuikerspiegel je huid kan beïnvloeden en voor puistjes kan zorgen. Dat geldt ook voor sommige andere huidreacties. Ook in dit geval is het belangrijk een gezond voedingspatroon aan te houden.​

Zoals je ziet heeft je bloedsuikerspiegel veel impact op verschillende delen van je lichaam, van je huid tot je ogen en organen. Dat is dan ook de reden waarom chroom indirect veel positieve functies heeft in het menselijk lichaam.​

Wat zijn de oorzaken van een chroomtekort?

Een tekort kan ontstaan wanneer je niet genoeg gezonde producten eet die chroom bevatten. Chroomtekort ontstaat wanneer je een eetstoornis hebt, ondervoed bent of heel ongezond eet. Dan heb je sowieso een verhoogde kans op vitamine- en mineralentekorten. Een tekort aan chroom kan ook ontstaan bij patiënten die langdurige parenteraal (bv. via een katheter of sonde) gevoed zijn. De meeste Belgen eten echter gevarieerd genoeg om geen chroomtekort te hebben.​

Chroomtekort: de symptomen

Er is weinig bekend over de symptomen en consequenties van een chroomtekort, omdat er nog niet veel onderzoek naar gedaan is.

Het zou kunnen dat je bloedsuikerspiegel als het ware van slag raakt en je meer insuline nodig hebt wanneer je niet genoeg chroom binnenkrijgt. Ook gewichtstoename zou een symptoom kunnen zijn volgens sommige bronnen.

Wat de consequenties zijn voor diabetespatiënten is ook nog niet duidelijk. Wel is aan te raden eventuele supplementen te blijven innemen indien je arts je die heeft voorgeschreven. Ook veranderingen in je voedingspatroon moeten geleidelijk gebeuren en indien mogelijk in overleg met je behandelend arts.​

Hoe test je een tekort aan chroom?

Een chroomtekort komt in België zelden voor, omdat bijna iedereen gevarieerd genoeg eet en op die manier de juiste hoeveelheid aan chroom binnenkrijgt.

Chroom wordt op verschillende plaatsen in je lichaam opgeslagen. Dat, in combinatie met het feit dat er nog weinig onderzoek naar is gedaan, zorgt ervoor dat er nog geen methode bestaat om een tekort te meten.

Maak je je toch zorgen, dan stap je best naar je huisarts. Vertel over de dingen die je dagelijks eet, of je verder gezond bent of niet en natuurlijk de symptomen waar je je zorgen over maakt. Dat kan helpen een eventueel tekort of een andere oorzaak te vinden of juist uit te sluiten. 

Hoe kan een chroomtekort voorkomen worden?

Zoals we al schreven komt een chroomtekort in België zelden voor. De reden hiervoor is dat een tekort te voorkomen is door gevarieerd te eten. Het mineraal komt in veel van onze dagelijkse voeding voor, zoals volkoren graanproducten, fruit, groenten, zuivelproducten, en vlees. Ook vegetariërs en veganisten hebben dus genoeg keuze uit gezonde producten die chroom bevatten.

Je hoeft geen supplementen te nemen zolang je gezond bent. In je voeding komt namelijk genoeg chroom voor. Eet dus dagelijks volkoren graanproducten zoals volkorenbrood en genoeg groenten en fruit. Om andere tekorten te voorkomen kun je het beste variëren. krijg je alle vitamines en mineralen binnen die je nodig hebt.

Vitamine C verbetert de absorptie van chroom. Gelukkig zit vitamine C in veel soorten groenten en fruit die ook chroom bevatten. Zo sla je twee vliegen in één klap.​

De behandeling van een chroomtekort

Aangezien het testen van de chroomgehaltes in het lichaam moeilijk is, is het niet duidelijk of supplementen genoeg effect hebben om het tekort op te lossen. Toch is het nemen van supplementen, en het aanpassen van je voedingspatroon, een logische behandeling wanneer je met een chroomtekort kampt. Contacteer echter steeds je huisarts bij vermoeden van een chroomtekort. Hij of zij kan je de beste behandeling voorschrijven.

Hieronder lees je welke voeding je moet nuttigen om een chroomtekort te behandelen, of beter nog, te voorkomen. 

In welke voeding zit chroom?

Chroom komt voor in vlees, oliën en vetten, brood, noten en verschillende graangewassen of ook nog vis. De minst rijke voedingsmiddelen zijn melk, vers fruit en groene groenten. Let wel op: de stof chroom heeft een laag absorptierendement (minder dan drie procent). Wanneer je gevarieerd en gezond eet krijg je normaal gesproken genoeg binnen van dit belangrijke mineraal.

Als je denkt een tekort te hebben, begin dan met meer volkoren graanproducten te nuttigen, en bijvoorbeeld fruit als tussendoortje in plaats van snoep of koeken. Zo houd je automatisch je bloedsuikerspiegel beter op peil, omdat je minder snelle suikers binnenkrijgt. Let hier wel bij op, want ook in fruit zit suiker.​

Een paar voorbeelden van gezonde maaltijden die chroom bevatten:

  • Quinoasalade met gebakken zalm
  • Gebakken eieren en enkele sneden bruin brood (met boter)
  • Een kom granola, muesli, havermout of een handjevol noten
  • Volkoren pasta met kip en champignons

Wat is de dagelijkse aanbevolen hoeveelheid chroom?

De Hoge Gezondheidsraad in België beveelt een dosis van 25 microgram per dag voor vrouwen aan en 35 microgram voor mannen. Voor bepaalde bevolkingsgroepen zoals zwangere vrouwen, vrouwen die borstvoeding geven, baby’s, kinderen en senioren ligt de dagelijkse aanbevolen hoeveelheid chroom anders. Raadpleeg hiervoor onderstaande tabel:

Leeftijd Geslacht Chroom (mcg)
0-6 maanden M/V 0,2
7-12 maanden M/V 5,5
1-3 jaar M/V 11
4-8 jaar M/V 15
9-13 jaar M
V
25
21
14-18 jaar M
V
35
25
Volwassenen 19-70 jaar M
V
35
25
Zwangerschap V 30
Borstvoeding V 45
70-plussers M
V
35
25

Te veel chroom

De gemiddelde dagelijkse chroominname ligt rond de dagelijks aanbevolen hoeveelheid of erboven. Door het gebrek aan onderzoek is het echter moeilijk om een grenswaarde te bepalen. Ook de risico’s verbonden aan een teveel aan chroom zijn nog niet bekend. Aangezien bepaalde chroomvormen wel giftig zijn, raadt het WGO aan om niet meer dan 250 microgram chroom per dag te consumeren.

De Hoge Gezondheidsraad besluit dat 25 à 50 microgram per dag geen gevaar voor de gezondheid inhoudt en voor bepaalde doelgroepen zoals ouderen of patiënten die aan het metaboolsyndroom lijden zelfs aan te raden is, hoewel er hierover nog geen definitieve zekerheid bestaat.

Diabetes en chroom

Het menselijk lichaam heeft chroom nodig voor de stofwisseling van glucose, maar het is nog niet helemaal bekend welk effect chroom heeft op de bloedsuikerspiegel. Er is onvoldoende bewijs dat het gebruik van chroomsupplementen een gunstig effect heeft voor diabetici. Daarom moedigt de Amerikaanse Diabetes Vereniging het gebruik ervan niet aan. Het supplement is echter wel nog steeds populair bij diabetici. Overleg dus eerst steeds met je arts voordat je als diabetespatiënt met het nemen van chroomsupplementen begint.​

De Hoge Gezondheidsraad stelt echter dat recente kwaliteitsvolle studies wel suggereren dat chroom een farmacologisch effect heeft bij patiënten met diabetes type 2. Dat is echter enkel zo voor zeer hoge dosissen à 1000 microgram per dag. Zo’n hoge dosis kan echter niet via voeding of supplementen verkregen worden en kan enkel klinisch toegepast worden. Bovendien is dat in tegenstrijd met de maximale dagelijkse aanbevolen hoeveelheid. Laat je daarom steeds adviseren door een arts voordat je met een extra chroominname begint.